Ánh sáng trong kiến trúc là một phần nghệ thuật không thể thiếu tạo nên vẻ đẹp của một công trình. Không chỉ đơn thuần là đẹp mà nó còn giúp thổi hồn vào công trình kiến trúc. Đồng thời mang lại những cảm xúc khác nhau cho mỗi người khi nhìn thấy.
1. Vai trò của ánh sáng trong kiến trúc
1.1 Ảnh hưởng đến tâm trạng con người
Tăng cảm giác thư giãn, thoải mái
- Ánh sáng vàng tạo cảm giác cho con người như đang tận hưởng cảnh bình minh hoặc hoàng hôn. Con người sẽ trở nên thư giãn trong chính ngôi nhà của mình với hệ thống đèn LED ánh sáng vàng.
- Nên sử dụng ánh sáng có nhiệt độ màu 2300k – 2700k cho các không gian nhà ở.
- Sự kết hợp giữa ánh sáng với toàn bộ màu sắc của nội thất bên trong ảnh hưởng tới cảm xúc con người. Chính vì vậy, khi lựa chọn đồ nội thất nên chọn đồ có chất liệu ít tính phản quang.
Tăng độ tập trung trong công việc
- Khác với không gian nhà ở để nghỉ ngơi thì văn phòng lại là nơi làm việc. Ở không gian này khi lắp đặt đèn có ánh sáng trắng sẽ tăng sự tập trung cho người làm việc. Bởi ánh sáng trắng vừa giúp quan sát từng chi tiết nhỏ vừa kích thích trí não hoạt động tối đa.

- Ngoài ra, không gian làm việc cần kết hợp với màu sơn tường sáng và có nhiều cửa sổ thông thoáng.
Gây ấn tượng mạnh, tạo cảm giác thích thú
- Đối với những không gian cần trưng bày như: viện bảo tàng, quán xá,…sẽ cần tỉ mỉ hơn trong việc lựa chọn ánh sáng.
- Ở những không gian này có thể dùng màu ánh sáng trắng ấm hoặc đa sắc để tạo điểm nhấn lung linh, bắt mắt. Với màu ánh sáng nổi bật sẽ tạo hiệu ứng mạnh, kích thích sự chú ý, tò mò của người đi qua.
1.2 Tạo không gian đa phong cách nghệ thuật
- Kết hợp với đồ nội thất tạo nên những không gian mang hơi hướng cổ điển hoặc hiện đại, sang trọng, hoàng gia,…
- Cũng giống như đồ nội thất, các loại đèn cũng có nhiều kiểu dáng từ cổ điển đến hiện đại.
1.3 Giúp nhà hàng, quán xá thu hút khách
- Một nhà hàng, một quán cafe trang trí đẹp cần có ánh sáng đèn LED để làm nổi bật lên vẻ đẹp đó. Với ánh sáng đèn LED quán có thể gây ấn tượng mạnh với khách hàng từ xa.
- Kết hợp chụp ảnh, quay video quán vào buổi tối để chạy truyền thông tăng sự quan tâm của khách hàng.

1.4 Tạo vẻ đẹp thẩm mỹ cho tổng thể không gian một công trình kiến trúc
- Ánh sáng là một trong các yếu tố không thể thiếu tạo nên tính thẩm mỹ hoàn hảo cho một công trình kiến trúc.
1.5 Tạo cảm hứng sáng tác nghệ thuật cho kiến trúc sư
- Kiến trúc sư lấy cảm hứng sáng tác từ ánh sáng để tạo nên những bản thiết kế hoàn hảo.
- Màu ánh sáng là linh hồn của một bản thiết kế. Nó quyết định không gian kiến trúc đó sẽ mang vẻ đẹp nào.
>> Xem thêm: Các tác dụng của ánh sáng – 6 lợi ích của ánh sáng trong đời sống
2. Nghệ thuật ánh sáng trong kiến trúc là gì?
Nghệ thuật ánh sáng kiến trúc hoàn hảo là kết hợp hài hòa hai loại nguồn sáng và ánh sáng dưới đây.
2.1 Về nguồn sáng
- Nguồn sáng tự nhiên từ mặt trời, trăng, sao,…Đây là ánh sáng không thể điều chỉnh được mà thuận theo tự nhiên. Do đó, trước khi lắp đặt đèn người thiết kế cũng cần tính toán tới nguồn sáng này.
- Nguồn sáng nhân tạo có được là do hệ thống chiếu sáng bằng đèn LED. Người thiết kế có thể điều chỉnh ánh sáng theo ý muốn bằng cách bố trí đèn khác nhau. Lựa chọn màu ánh sáng phù hợp với không gian và màu sắc đồ vật.

2.2 Về ánh sáng
- Ánh sáng trực tiếp thẳng: là những tia sáng đi thẳng từ nguồn sáng đến đồ vật hoặc không gian. Đặc điểm nhận biết là có đổ bóng rõ.
- Ánh sáng phân tán: Đây là những ánh sáng khuếch tán quan đồ vật như rèm cửa hoặc phản chiếu qua vật thể có chất liệu bằng kính/ gương. Ánh sáng dịu nhẹ, không có đổ bóng rõ khi đồ vật được chiếu sáng.
3. Nguyên tắc sử dụng nghệ thuật ánh sáng trong kiến trúc
3.1 Khơi nguồn từ cảm xúc để tạo ra ánh sáng phù hợp
- Một bản thiết kế cần lấy cảm hứng từ sở thích, nhu cầu sử dụng của người chủ. Từ đó thiết kế ra một không gian có ánh sáng và kiến trúc có mối liên hệ với người dùng.
3.2 Lựa chọn màu sắc đèn và ánh sáng phù hợp
- Nếu không gian nội thất đã có 3 – 4 màu thì chỉ nên lựa chọn đèn có màu sắc trung tính, ánh sáng trắng ấm.
- Còn những không gian chủ đạo 1 màu thì có thể chọn đèn có màu sắc cùng tone hoặc khác tone để tạo điểm nhấn.

3.3 Kết hợp hài hòa ánh sáng tự nhiên với ánh sáng nhân tạo
- Ngoài việc lắp đặt đèn LED nên tận dụng tối đa các nguồn ánh sáng ngoài trời. Ví dụ như xây thêm giếng trời, cửa sổ to, cửa thông gió,…
- Kết hợp hai nguồn sáng mang lại không gian thoáng đãng, tạo cảm giác thư giãn cho người dùng.
3.4 Chọn hướng chiếu sáng phù hợp
- Chiếu sáng có thể làm nổi bật không gian cũng có thể phá hủy nét đẹp tổng thể của không gian. Do đó, khi lắp đặt đèn cần lưu ý hướng chiếu sáng phù hợp.
- Nếu để chiếu rọi làm điểm nhấn thì chỉ nên sử dụng đèn có công suất thấp và chóa đèn sâu.
3.5 Thiết kế ánh sáng có điểm nhấn
- Để tạo điểm nhấn cho không gian, cần có hệ thống chiếu sáng chính kết hợp với hệ thống đèn trang trí để không gian thêm phần lung linh hơn.
4. Ánh sáng kiến trúc trong nội thất
4.1 Tạo giếng trời hoặc tầng áp mái
- Những ngôi nhà trong ngõ ngách sâu, có ít cửa sổ hoặc cửa sổ không thông thoáng thì cần phải làm giếng trời. Giếng trời sẽ giúp hứng ánh sáng tự nhiên để không gian thoáng đãng hơn.
- Nơi lý tưởng tạo giếng trời là ở khu vực cầu thang để đảm bảo ánh sáng phân tán đồng đều.

4.2 Tạo lối thông giữa các không gian
- Hạn chế xây vách ngăn tạo sự rời rạc và làm cho không gian tối hơn. Tạo không gian mở giữa các phòng sẽ giúp ánh sáng phân tán đều, tạo hiệu ứng ánh sáng cho không gian.
4.3 Sử dụng đèn LED trang trí nội thất
- Một số loại đèn phù hợp để trang trí nội thất như: đèn chùm, đèn LED dây, đèn gắn tường, đèn rọi tranh, đèn cầu thang,…
4.4 Phối hợp ánh sáng tự nhiên với ánh sáng đèn
- Ánh sáng đèn cần có thêm ánh sáng tự nhiên mới tạo nên không gian hoàn hảo cho căn phòng.
- Kết hợp hài hòa với ánh sáng tự nhiên vừa giúp tiết kiệm số lượng đèn trong phòng vừa tăng độ sáng nổi bật cho phòng.
5. Các phương pháp chiếu sáng trong kiến trúc
5.1 Chiếu sáng trực tiếp
- Hình thức chiếu sáng này áp dụng cho phòng làm việc, phòng ăn, phòng bếp,…Đây là cách chiếu sáng kích thích tập trung cho người dùng nhưng dễ gây mỏi mắt.
5.2 Chiếu sáng gián tiếp
- Chiếu sáng gián tiếp là cách chiếu sáng vào một vật thể để phản chiếu lên không gian. Ví dụ: chiếu sáng vào gương, tường để phản chiếu ánh sáng ra toàn bộ không gian.

5.3 Chiếu sáng hiệu ứng
- Gắn đèn âm tường hoặc âm trần để tạo nên các đường sáng tạo hiệu ứng trang trí mạnh.
5.4 Chiếu sáng điểm nhấn
- Cách chiếu này dùng trong chiếu rọi tranh hoặc chiếu sáng trong trung tâm thương mại, bảo tàng, phòng triển lãm.
5.5 Chiếu sáng dạng dải
- Đây là phương pháp tạo ra dải sáng trên bề mặt chiếu sáng. Áp dụng cho chiếu hắt tường ngoài tòa nhà.
6. Lưu ý khi sử dụng ánh sáng trong thiết kế kiến trúc
6.1 Phù hợp với không gian
- Tránh lắp quá ít đèn vì khi thiếu ánh sáng không gian sẽ mất cân bằng. Còn ánh sáng quá nhiều sẽ gây chói mắt, gây ức chế lên não.
- Nên lựa chọn kiểu dáng, màu ánh sáng đèn phù hợp với từng không gian riêng.
6.2 Sử dụng vừa đủ lượng ánh sáng
- Chiếu sáng vừa đủ giúp đảm bảo tính thẩm mỹ và hạn chế lãng phí điện.
6.3 Chiếu sáng hợp vệ sinh
- Không gian được chiếu sáng phù hợp tạo cảm giác thoáng sạch.
6.4 Ánh sáng đạt hiệu quả về thẩm mỹ và kinh tế
- Khi thiết kế chiếu sáng cần tính toán để lựa chọn công suất và số lượng đèn phù hợp. Tính toán được 2 yếu tố này sẽ giúp bạn chiếu sáng một cách đẹp và tiết kiệm chi phí.
7. Các loại đèn LED ánh sáng đẹp nhất dùng trong kiến trúc
7.1 Đèn LED chiếu sáng ngoài trời
Các dòng đèn phổ biến
- Đèn pha LED
- Đèn đường LED
- Đèn chiếu cây
- Đèn LED âm đất
- Đèn LED hắt
- Đèn LED cầu thang
- Đèn LED gắn tường
- Đèn LED dây IP65
>> Xem thêm: TOP 6 LED đúc quấn cây F5 F8 dạng hạt đẹp rẻ nhất 2022
Ứng dụng
- Chiếu sáng đường phố, đường đô thị.
- Chiếu sáng lối đi cho công viên, sân vườn,…

7.2 Đèn LED chiếu sáng trong nhà
Các dòng đèn phổ biến
- Đèn LED âm trần
- Đèn LED ốp trần
- Đèn LED hắt trần
- Đèn LED dây
- Đèn LED âm tường, gắn tường, ốp tường
- Đèn LED ray rọi
- Đèn tuýp LED
- Đèn LED panel
- Đèn LED bulb
- Đèn LED nhà xưởng
- Đèn LED chống cháy nổ
Ứng dụng
- Chiếu sáng cho không gian nhà ở, trung tâm thương mại, quán xá,…
- Các dòng đèn chống nổ và nhà xưởng dùng trong chiếu sáng công nghiệp.

7.3 Đèn LED dưới nước
Các dòng đèn phổ biến
- Đèn LED hồ bơi
- Đèn LED dưới nước
- Đèn LED thủy sinh
- Đèn quang hợp cho cây thủy sinh
Ứng dụng
- Chiếu sáng trang trí các bể bơi, hòn non bộ, bể thủy sinh,…

7. Nơi bán đèn LED có ánh sáng đẹp cho thiết kế kiến trúc
- Để lựa chọn được hệ thống đèn LED hoàn hảo cho không gian kiến trúc nên mua đèn tại công ty HALEDCO. Đây là đơn vị chuyên cung cấp đèn LED với uy tín hơn 10 năm trên thị trường.
- Công ty có đầy đủ các loại đèn với nhiều kiểu dáng, công suất, màu ánh sáng đáp ứng mọi phong cách kiến trúc.
- Tùy vào không gian kiến trúc để lựa chọn đèn lắp đặt cho hệ thống chiếu sáng.
Trên đây là những thông tin chi tiết về vai trò của ánh sáng trong kiến trúc và cách tận dụng ánh sáng. Có thể thấy tầm quan trọng không thể thiếu của ánh sáng đối với kiến trúc. Ánh sáng chính là linh hồn của một nét đẹp kiến trúc.
Bình luận